Dunne buis, meer afschot
In een dunne buis staat het water ondiep en gaat het trager. Zoveel moet de buis per meter zakken, ons advies per toestel:
Start / Afschot afvoer
Hoeveel afschot moet mijn afvoer hebben?
Hoeveel lager het eind van de buis moet liggen.
1 · Hoe lang is de buis?
2 · Wat is het zwaarste toestel op deze buis?
3 · Hoeveel zakt de buis per meter?
Nog 3 vragen, dan zie je je antwoord.
ONDER DE VLOER
Vuistregels
Lange buis, veel hoogte
Zoveel lager ligt het eind bij hetzelfde afschot. Houd onder de vloer genoeg ruimte vrij:
Te steil is ook niet goed
Deze tool gebruikt 2 cm per meter als bovengrens voor een dikke buis zoals die van de wc, en 5 cm voor een dunne. Meer hoogteverschil vraagt een passend ontwerp; de som voorspelt geen verstopping.
Uitleg, voorbeeld en vragen
Algemene uitleg. De rekenvoorbeelden gebruiken vaste invoer, los van jouw antwoorden.
Kort antwoord
Afschot is hoeveel een liggende afvoerbuis per meter zakt. Voor een wc is 1 cm per meter goed, voor dunnere buizen van een douche, wastafel of wasmachine 2 cm per meter. Een buis van 5 meter onder een wc ligt aan het eind dan 5 cm lager dan aan het begin.
Om te onthouden
- Dunne buis, meer afschot. Onder 11 cm dik minstens 1 cm per meter; een wc-afvoer minstens 0,5 cm per meter.
- Niet te steil. Deze tool gebruikt 2 cm per meter als bovengrens voor de wc-buis en 5 cm voor dunnere buizen. Een groter hoogteverschil vraagt een passend leidingontwerp.
- Ruime bochten. Twee halve bochten in plaats van één haakse, dan blijft er minder hangen.
Hoogteverschil per lengte
| Lengte | 0,5 cm per meter | 1 cm per meter | 2 cm per meter |
|---|---|---|---|
| 1 m | 5 mm | 1 cm | 2 cm |
| 2 m | 1 cm | 2 cm | 4 cm |
| 3 m | 1,5 cm | 3 cm | 6 cm |
| 5 m | 2,5 cm | 5 cm | 10 cm |
| 8 m | 4 cm | 8 cm | 16 cm |
| 12 m | 6 cm | 12 cm | 24 cm |
| 20 m | 10 cm | 20 cm | 40 cm |
Zoveel lager ligt het eind van de buis dan het begin. Uitgerekend met dezelfde berekening als hierboven.
Voorbeeld
Bad met een afvoer van 3 meter, ons advies 2 cm per meter 3 meter × 2 cm = 6 cm hoogteverschil Als het bad leegloopt, staat de buis 67 procent vol
Zo rekenen we
Het hoogteverschil is de lengte van de buis maal het afschot. Daarna kijken we of het water goed wegloopt: als het toestel loost, rekenen we met de natuurkunde van stromend water uit hoe vol de buis staat en hoe snel het water gaat. Gaat het snel genoeg, dan neemt het vuil mee.
Hoeveel afschot we minstens willen zien, ons advies en de bovengrens zijn eigen keuzes uit de praktijk die we nog nalopen. De formules staan in de hele berekening.
Lees hoe Rekenvak rekent, met alle aannames en bronnen.
Getallen bijgewerkt op wo 14 okt 2026. De versie van de berekening staat in de hele berekening.
Vragen
Hoeveel afschot moet een wc-afvoer hebben?
Voor een wc-afvoer is 1 cm per meter goed, met minstens 0,5 cm per meter. Dunnere buizen van een douche, wastafel of wasmachine willen meer: 2 cm per meter, en minstens 1 cm. Een wc-buis van 5 meter ligt aan het eind dan 5 cm lager dan aan het begin.
Wat gebeurt er bij te weinig afschot in de afvoer?
Bij te weinig afschot loopt het water traag weg en blijven vuil, vet en papier in de buis liggen. Na een tijd raakt de afvoer verstopt en gaat hij stinken.
Kan een afvoer te veel afschot hebben?
Ja. Meer afschot is niet onbeperkt beter. Wavin noemt voor liggende verzamelleidingen 5–20 mm per meter. Laat een groot hoogteverschil beoordelen met het volledige leidingverloop; de berekening bewijst niet dat vuil achterblijft.
Hoe meet ik het afschot van een afvoerbuis?
Je meet het afschot met een waterpas van een meter op de buis. Til de lage kant op tot de bel in het midden staat en meet de ruimte eronder. Dat is het afschot per meter.
Mag een afvoerbuis ergens omhoog lopen?
Nee. Een afvoerbuis die ergens omhoog loopt, houdt daar water en vuil vast. Moet het water echt omhoog, dan heb je een pomp nodig.
Reken verder
Rekenvak · rekenvak.nl/afschot-riool-berekenen.html · getallen van 14 oktober 2026 · een indicatie, laat je installateur het narekenen.